Maaş Haczi Oranları, İcra Kesintisi Prosedürü ve İşverenin Sorumluluğu Rehberi (2026)

Kesinleşmiş bir icra takibinde alacaklının alacağına en hızlı kavuşmasını sağlayan cebri icra yollarından biri, borçlunun özel sektörde veya kamu kurumunda çalışmakta olduğu işyerine İcra Müdürlüğü aracılığıyla Maaş Haczi Müzekkeresi (İİK m. 355) tebliğ edilmesidir. Ancak kanun koyucu, borçlunun ve ailesinin asgari geçimini temin edebilmesi amacıyla maaş haczine kesin yasal sınırlar koymuştur.

Bu rehberde; 1/4 maaş haczi kuralı, birden fazla dosya durumunda sıra cetveli, nafaka alacaklarının mutlak önceliği, ikramiye ve kıdem tazminatı haczi ile işverenin şahsi sorumluluk halleri kanun maddeleri ışığında incelenmiştir. İcra süreçleri hakkında ayrıntılı bilgiye İcra ve İflas Hukuku Hizmetlerimiz üzerinden ulaşabilirsiniz.

Maaş Haczinde Yasal Kesinti Oranları ve İstisnalar

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 83 hükmü uyarınca; çalışanların maaş ve ücretleri, intifa hakları ve her nevi gelirleri kısmen haczedilebilir. Ancak haczedilecek miktar, borçlunun ve ailesinin geçinmesi için icra memurunca lüzumlu olarak takdir edilen miktardan aşağı olamaz. Kanun, bu miktarın maaşın dörtte birinden (1/4) az olamayacağını, borçlunun açık ve serbest rızası yoksa dörtte birinden fazlasının da haczedilemeyeceğini emredici olarak düzenlemiştir.

Nafaka Borçlarının Maaş Haczindeki Mutlak Önceliği

İcra hukukunda nafaka alacakları imtiyazlı alacak statüsündedir. Bir çalışanın maaşında daha önceden sıraya girmiş banka kredisi, senet veya icra borçları bulunsa dahi, Mahkemece hükmedilmiş cari ay nafaka alacağı geldiğinde tüm sıraların önüne geçer:

1. İşveren, mahkemenin belirlediği aylık cari nafaka bedelini çalışanın maaşından 1/4 sınırına bakılmaksızın tam olarak kesip doğrudan nafaka dosyasına yatırmak zorundadır.
2. Geriye kalan maaş tutarından ise sıradaki adi icra dosyası için 1/4 kesinti yapılmaya devam edilir.
3. Ancak geçmiş aylara ait birikmiş nafaka alacakları (adi alacak niteliğine büründüğünden) sıraya tabidir ve 1/4 oranında kesilir.

İşverenin Yasal Yükümlülüğü ve Şahsi Sorumluluğu (İİK m. 355 & m. 356)

İcra müdürlüğünden maaş haczi müzekkeresi alan işverenin kanundan doğan çok ağır usuli ve cezai sorumlulukları bulunmaktadır:

• 7 Gün İçinde Cevap Verme Zorunluluğu (İİK m. 355): İşveren veya şirket yetkilisi, tebligatı aldığı tarihten itibaren 7 gün içerisinde icra dairesine yazılı olarak cevap vermek zorundadır. Cevapta; borçlunun o işyerinde çalışıp çalışmadığı, net maaşı, varsa maaşındaki diğer hacizler ve kesintiye başlanıp başlanmadığı açıkça bildirilmelidir.
• Kesintiyi İcra Hesabına Aktarma: Yapılan kesintiler her ay maaş ödeme gününde geciktirilmeksizin ilgili icra dairesinin resmi banka hesabına borçlunun adı ve dosya numarası belirtilerek yatırılmalıdır.
• İşverenden Şahsen Tahsil Tehlikesi (İİK m. 356): Maaş haczi müzekkeresine süresinde cevap vermeyen, kesinti yapmayı haksız yere ihmal eden veya borçlunun maaşını elden ödeyerek kesintiyi kaçıran işverenden, kesilmeyen borç tutarı ayrıca bir mahkeme hükmüne gerek kalmaksızın işverenin kendi şahsi malvarlığından icra dairesince doğrudan tahsil edilir.
• Tazminatın Haczi Bildirimi: Borçlu işçi işten ayrıldığında hak kazandığı kıdem ve ihbar tazminatı tutarı ile kullanılmayan yıllık izin ücretleri gecikmeksizin icra dairesine bildirilerek dosya borcu kadar olan kısmı icra hesabına yatırılmalıdır.

Borçlunun Maaş Haczine Muvafakat Etmesi Kuralı

Borcun daha hızlı kapanmasını isteyen çalışanlar bazen maaşlarından 1/4 yerine 1/2 veya tamamının kesilmesine rıza gösterebilmektedir. Ancak burada kritik bir usul kuralı mevcuttur:

ÖNEMLİ KURAL: İcra takibi kesinleşmeden önce, örneğin kredi sözleşmesi imzalanırken veya iş sözleşmesinde peşinen verilen “maaşımın tamamı haczedilebilir” şeklindeki feragat ve muvafakatler İİK m. 83/son uyarınca kesin olarak hükümsüzdür (geçersizdir). Muvafakat ancak icra takibi kesinleştikten ve maaş haczi müzekkeresi işyerine ulaştıktan sonra borçlunun icra dairesine bizzat başvurarak veya noter onaylı beyanda bulunarak vereceği serbest irade ile geçerlilik kazanır.

İşverenin İcra Dairesine Maaş Haczi Cevap Dilekçesi

Borçlunun Fazla Maaş Haczine İtiraz ve Şikayet Dilekçesi

Sıkça Sorulan Sorular

{
“@context”: “https://schema.org”,
“@type”: “FAQPage”,
“mainEntity”: [
{
“@type”: “Question”,
“name”: “Aynı anda iki farklı icra dosyası maaşımdan kesinti yapabilir mi?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “Hayır. İİK m. 83 gereğince hacizler sıraya girer. İlk dosyanın borcu bitmeden ikinci dosya için kesinti yapılamaz.”
}
},
{
“@type”: “Question”,
“name”: “Kıdem tazminatımın ne kadarı icraya kesilebilir?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “Kıdem tazminatı ücret sayılmadığından 1/4 sınırına tabi değildir; borç miktarı kadar tamamı haczedilebilir.”
}
},
{
“@type”: “Question”,
“name”: “İşveren maaş haczi müzekkeresine cevap vermezse ne olur?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “İİK m. 356 gereğince kesilmeyen borç tutarı doğrudan işverenin şahsi malvarlığından tahsil edilir.”
}
},
{
“@type”: “Question”,
“name”: “Maaşımdan 1/4’ten fazla kesinti yapılırsa ne yapmalıyım?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “7 gün içinde İcra Hukuk Mahkemesi’ne şikayet başvurusu yapılarak fazla kesintinin iptali ve iadesi istenir.”
}
},
{
“@type”: “Question”,
“name”: “İşten ayrılıp yeni bir işe girdiğimde maaş haczi otomatik devam eder mi?”,
“acceptedAnswer”: {
“@type”: “Answer”,
“text”: “Hayır. Alacaklı yeni işyerini SGK üzerinden tespit edip yeni işyerine tekrar müzekkere göndermelidir.”
}
}
]
}

Maaş haczi, icra takipleri ve iş hukuku uyuşmazlıkları hakkında bilgi almak için İletişim Sayfamızdan büromuza ulaşabilirsiniz.